Arz ve Talep
Fiyatın piyasada nasıl oluştuğu ve dengeyi belirleyen etkenler.
Arz, üreticilerin belirli bir fiyattan satmaya razı olduğu miktardır. Talep ise tüketicilerin o fiyattan satın almaya razı olduğu miktardır. Fiyat, bu ikisinin kesiştiği noktada oluşur.
Talep kanunu
Diğer koşullar sabitken fiyat arttıkça talep edilen miktar azalır.
Arz kanunu
Diğer koşullar sabitken fiyat arttıkça arz edilen miktar artar.
Denge fiyatı
Arz ve talep miktarlarının eşitlendiği fiyattır. Fiyat dengenin üzerindeyse arz fazlası, altındaysa talep fazlası oluşur ve fiyat dengeye doğru hareket eder.
Talebi etkileyen diğer etkenler
- Tüketici geliri
- İkame ve tamamlayıcı malların fiyatı
- Tüketici tercihleri
- Nüfus ve beklentiler
Esneklik
Talebin fiyat esnekliği, fiyattaki yüzde değişimin talep miktarında yarattığı yüzde değişimi ölçer. Zorunlu malların talebi esnek değildir; fiyat artsa da tüketim çok azalmaz. Lüks malların talebi ise esnektir.