Bütçeleme ve Bütçe Türleri
Bütçenin işlevi, hazırlanma süreci ve türleri.
Bütçe, gelecek bir dönem için hazırlanan, sayısal olarak ifade edilmiş faaliyet planıdır. Hem planlama hem kontrol aracıdır.
Bütçe türleri
- Satış bütçesi: Bütün bütçelerin başlangıç noktasıdır.
- Üretim bütçesi: Satış tahminine ve stok politikasına göre hazırlanır.
- Direkt ilk madde bütçesi: Üretim planına göre hammadde ihtiyacı.
- Direkt işçilik bütçesi: Gerekli işçilik saatleri ve maliyeti.
- Genel üretim gideri bütçesi: Sabit ve değişken gider tahmini.
- Nakit bütçesi: Tahsilat ve ödeme zamanlamasına göre nakit akışı.
- Yatırım bütçesi: Duran varlık alımları.
Hazırlama sırası
Bütçeler zincirleme hazırlanır. Satış bütçesi olmadan üretim bütçesi, üretim bütçesi olmadan hammadde bütçesi yapılamaz. Sonuçta hepsi birleşerek tahmini gelir tablosu ve tahmini bilançoyu oluşturur.
Sabit ve esnek bütçe
Sabit bütçe tek bir faaliyet düzeyi için hazırlanır. Esnek bütçe ise farklı faaliyet düzeyleri için ayrı ayrı hazırlanır ve gerçekleşen faaliyet düzeyiyle karşılaştırma yapmayı mümkün kılar. Sapma analizinde esnek bütçe daha anlamlı sonuç verir.